Siết chặt chất lượng bằng công nghệ số
Nghị định 37/2026/NĐ-CP ngày 23/01/2026 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa, chính thức thiết lập một khung pháp lý hiện đại, tập trung vào minh bạch hóa thị trường thông qua chuyển đổi số:
1. Phân loại rủi ro hàng hóa rõ rệt: Sản phẩm trên thị trường sẽ được quản lý theo 3 mức độ: rủi ro thấp, trung bình và cao. Đặc biệt, hàng hóa có rủi ro cao (nguy hại lớn, hậu quả nghiêm trọng) sẽ bị kiểm soát nghiêm ngặt nhất. Danh mục hàng rủi ro trung bình và cao sẽ được các Bộ ban hành kèm mã HS để áp dụng từ ngày 01/7/2026.
2. Đẩy mạnh “Hộ chiếu số” và truy xuất nguồn gốc: Chính phủ sẽ xây dựng nền tảng số thống nhất để quản lý hạ tầng chất lượng quốc gia. Các khái niệm như nhãn điện tử, vật mang dữ liệu (QR code, RFID...) và hộ chiếu số của sản phẩm sẽ trở thành công cụ đắc lực giúp người tiêu dùng nhận diện hàng thật - hàng giả và truy xuất nguồn gốc qua từng công đoạn chuỗi cung ứng.
3. Giám sát thị trường bằng Trí tuệ nhân tạo (AI): Một Hệ thống giám sát chất lượng sản phẩm quốc gia sẽ được vận hành, sử dụng dữ liệu lớn (Big Data) và AI để phát hiện sớm các dấu hiệu vi phạm hoặc nguy cơ mất an toàn. Hệ thống này cũng tiếp nhận phản ánh, khiếu nại trực tiếp từ người dân qua nền tảng điện tử.
4. Hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng suất: Doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp có sản phẩm xuất khẩu chủ lực hoặc đạt Giải thưởng chất lượng quốc gia sẽ được hỗ trợ tài chính lên tới 80% chi phí để thử nghiệm, chứng nhận chất lượng và đổi mới sáng tạo.
5. Công khai vi phạm trên mạng: Thông tin về các tổ chức, cá nhân vi phạm chất lượng sẽ được công khai trên Cơ sở dữ liệu quốc gia và các phương tiện thông tin đại chúng để cảnh báo cho xã hội và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Nghị định này không chỉ giúp Nhà nước quản lý chặt chẽ hơn mà còn tạo môi trường kinh doanh công bằng, giúp những doanh nghiệp làm ăn chân chính dễ dàng khẳng định uy tín trên thị trường thông qua các dữ liệu chất lượng minh bạch.